IMERYS ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΟΡΥΚΤΑ ΕΛΛΑΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ

Η πρωτοβουλία «Από την Εξόρυξη στη Βιοποικιλότητα: Επαναφορά Γηγενών, Βρώσιμων και Ενδόδημων Φυτικών Ειδών στα Τοπία της Μήλου» στοχεύει στην αποκατάσταση των μεταλλευτικών εκτάσεων της Imerys στη Μήλο, μέσω της απομάκρυνσης χωροκατακτητικών ειδών και της επανεισαγωγής γηγενών και ενδημικών φυτών.

Κεντρική επιδίωξη είναι η ενίσχυση της τοπικής βιοποικιλότητας και η σταδιακή επαναφορά της φυσικής ισορροπίας στα αποκατεστημένα τοπία, με έμφαση στη μακροχρόνια ανθεκτικότητα του οικοσυστήματος.

Παράλληλα, η πρωτοβουλία ενσωματώνει δράσεις περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και συμμετοχής της τοπικής κοινωνίας, μέσα από τη συνεργασία μαθητών και εργαζομένων σε πρακτικές αποκατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος.

Η πρωτοβουλία απευθύνεται:

• Στους κατοίκους και επισκέπτες της Μήλου, ως άμεσους αποδέκτες των αποτελεσμάτων της προστασίας της βιοποικιλότητας και της ανάδειξης της ιδιαίτερης τοπικής χλωρίδας του νησιού.
• Στην τοπική κοινωνία, ενθαρρύνοντας την ενασχόληση με την καλλιέργεια φυτών και παραδοσιακών ποικιλιών συκιάς (Ficus carica), συμβάλλοντας στη διατήρηση της αγροτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς των Κυκλάδων.
• Στους μαθητές της Μήλου, οι οποίοι μέσα από βιωματική συμμετοχή στις δράσεις αποκτούν περιβαλλοντικές γνώσεις και ενισχύουν την οικολογική τους συνείδηση σχετικά με τη βιοποικιλότητα και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
• Στους εργαζομένους της εταιρείας, καθώς η πρωτοβουλία προωθεί την έρευνα και εφαρμογή καινοτόμων πρακτικών περιβαλλοντικής αποκατάστασης, ενισχύοντας τις «πράσινες» δεξιότητες, την τεχνική κατάρτιση και την ενεργή συμμετοχή τους σε δράσεις βιώσιμης ανάπτυξης.
• Στους πελάτες και συνεργάτες της εταιρείας, ενισχύοντας το ESG αποτύπωμα και αναδεικνύοντας έμπρακτα ένα πρότυπο υπεύθυνης επιχειρηματικής δραστηριότητας που συνδυάζει την εξορυκτική δραστηριότητα με την προστασία της φύσης και της βιοποικιλότητας.

2021 μέχρι σήμερα.

Η πρωτοβουλία της Imerys στη Μήλο επικεντρώνεται στην αποκατάσταση μεταλλευτικών εκτάσεων και στην ενίσχυση της τοπικής βιοποικιλότητας, μέσω της αντιμετώπισης χωροκατακτητικών φυτικών ειδών και της επανεισαγωγής γηγενών, βρώσιμων και ενδημικών φυτών.

Από τη δεκαετία του 1980, στις αποκαταστάσεις των ορυχείων είχαν χρησιμοποιηθεί ξενικά είδη, όπως το Carpobrotus acinaciformis, λόγω της υψηλής ανθεκτικότητάς τους σε ξηρασία και αντίξοες συνθήκες. Ωστόσο, με την εξέλιξη της περιβαλλοντικής γνώσης και των πρακτικών αποκατάστασης, διαπιστώθηκε ότι τα είδη αυτά ανταγωνίζονται την τοπική χλωρίδα και επηρεάζουν τη φυσική ισορροπία του οικοσυστήματος. Για τον λόγο αυτό, από το 2021 η εταιρεία υλοποιεί πρόγραμμα συστηματικής απομάκρυνσης χωροκατακτητικών ειδών, ξεκινώντας πιλοτικά από το ορυχείο της Αγίας Ειρήνης, όπου η εκρίζωση ολοκληρώθηκε με επιτυχία τον Μάιο του 2022, με ασφαλή διαχείριση της φυτικής βιομάζας.

Οι δράσεις συνεχίστηκαν με την ανάπτυξη προγράμματος καλλιέργειας και επαναεισαγωγής γηγενών και βρώσιμων φυτών, λαμβάνοντας υπόψη τον πλούτο της τοπικής χλωρίδας της Μήλου και την ανάγκη διατήρησής της. Επιλέχθηκαν είδη, όπως τα Hymenonema graecum και Scolymus hispanicus, τα οποία προσαρμόζονται στο ξηρό κυκλαδίτικο περιβάλλον και συμβάλλουν στη διατήρηση της τοπικής χλωρίδας και της παραδοσιακής διατροφικής ταυτότητας του νησιού. Οι σπόροι συλλέχθηκαν, καλλιεργήθηκαν σε φυτώρια και στη συνέχεια μεταφυτεύτηκαν σε αποκατεστημένη περιοχή στο ορυχείο περλίτη του Τράχηλα.

Στο πλαίσιο της συνολικής στρατηγικής αποκατάστασης, η εταιρεία επέκτεινε τις δράσεις της και στη διατήρηση παραδοσιακών ποικιλιών συκιάς (Ficus carica), ενός από τα αρχαιότερα καλλιεργούμενα οπωροφόρα δέντρα, με σημαντική παρουσία στην ιστορία και την πολιτιστική παράδοση της Μεσογείου. Παρά τη διαχρονική της σημασία, η καλλιέργεια της συκιάς στην Ελλάδα έχει υποχωρήσει σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες, ιδιαίτερα στις Κυκλάδες, όπου περιβαλλοντικές πιέσεις και αλλαγές στη χρήση γης έχουν οδηγήσει σε μείωση ή απώλεια τοπικών ποικιλιών προσαρμοσμένων στις ξηρές συνθήκες του Αιγαίου.

Συνολικά, η πρωτοβουλία συνδέει την περιβαλλοντική αποκατάσταση με τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και της πολιτιστικής κληρονομιάς, διαμορφώνοντας ένα σύγχρονο και βιώσιμο μοντέλο συνύπαρξης εξορυκτικής δραστηριότητας, προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και ανάδειξης της ιδιαίτερης φυσικής ταυτότητας της Μήλου.

• Η ταξινόμηση αυτών των ποικιλιών πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και το Ινστιτούτο Υποτροπικών Φυτών και Συκιών Καλαμάτας, διασφαλίζοντας την επιστημονική ακρίβεια. 
• Στις προσπάθειες φύτευσης συμμετείχαν και βοήθησαν μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Αδάμαντα.

Πέρα από τους δασκάλους, τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Αδάμαντα και τις οικογένειές τους, ενεργή συμμετοχή σε όλα τα στάδια του έργου είχαν και εθελοντές εργαζόμενοι της εταιρείας, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προετοιμασία, τη μεταφορά και τη διαδικασία φύτευσης των δέντρων. Επιπλέον, συμμετείχαν και μαθητές του Νηπιαγωγείου και του Δημοτικού Σχολείου Πολλωνίων, σε συνεργασία με τους εργαζομένους του Τμήματος Αποκατάστασης Περιβάλλοντος της Imerys. 

Αποκατεστημένα ορυχεία της Imerys στην Μήλο.

Ο θετικός αντίκτυπος της πρωτοβουλίας της Imerys στη Μήλο αποτυπώνεται στην ενίσχυση της βιοποικιλότητας και στη βιώσιμη αποκατάσταση μεταλλευτικών εκτάσεων, μέσω της απομάκρυνσης χωροκατακτητικών ειδών και της επανεισαγωγής γηγενών, βρώσιμων, ενδημικών και παραδοσιακών φυτικών ειδών.

Στο πλαίσιο της δράσης ολοκληρώθηκε η απομάκρυνση χωροκατακτητικών φυτών από περιοχές αποκατάστασης του ορυχείου Αγίας Ειρήνης, συμβάλλοντας στην αποκατάσταση της φυσικής ισορροπίας του οικοσυστήματος και στην προστασία της τοπικής χλωρίδας. Η πρωτοβουλία της εκρίζωσης χωροκατακτητικών φυτών από τις αποκαταστάσεις  της εταιρείας σχεδιάστηκε με τέτοιο τρόπο ώστε να αποτραπούν πιθανές εστίες επαναμόλυνσης είτε κατά την διάρκεια την εκρίζωσης είτε αργότερα. Αυτό διασφαλίζει την παρατεταμένη προστασία της αποκατεστημένης περιοχής.

Παράλληλα, συλλέχθηκαν 100gr σπόρων από αυτόχθονα είδη της Μήλου, όπως τα Hymenonema graecum και Scolymus hispanicus, από τα οποία προέκυψαν περίπου 100 νέα φυτά, έτοιμα για φύτευση σε αποκατεστημένες περιοχές του ορυχείου Περλίτη.

Η πρωτοβουλία επεκτάθηκε και στη συλλογή, τον πολλαπλασιασμό και τη φύτευση παραδοσιακών ποικιλιών συκιάς (Ficus carica) από τις Κυκλάδες και το Αιγαίο, όπως η Μαύρη Μήλος, η Ξινή Κίμωλος και η Κόκκινη Κίμωλος. Συνολικά συλλέχθηκαν και αναπαράχθηκαν τουλάχιστον 11 διαφορετικές ποικιλίες, ενώ περισσότερα από 100 δενδρύλλια φυτεύτηκαν σε αποκατεστημένη μεταλλευτική περιοχή, σε συνεργασία με το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, το Ινστιτούτο Υποτροπικών Φυτών και Συκιών Καλαμάτας και το Δημοτικό Σχολείο Αδάμαντα.

Παράλληλα με τα περιβαλλοντικά οφέλη, η πρωτοβουλία ενίσχυσε την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση και την ενεργή συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας, δημιουργώντας μια νέα κουλτούρα προστασίας του φυσικού πλούτου της Μήλου.

Η πρωτοβουλία ενισχύει ουσιαστικά τη στρατηγική βιωσιμότητας της Imerys, αναδεικνύοντας ένα ολοκληρωμένο μοντέλο περιβαλλοντικής αποκατάστασης που συνδυάζει την εξορυκτική δραστηριότητα με την προστασία της βιοποικιλότητας και της τοπικής φυσικής κληρονομιάς.

Μέσα από την απομάκρυνση χωροκατακτητικών ειδών, την επανεισαγωγή γηγενών, βρώσιμων και ενδημικών φυτών και τη διατήρηση παραδοσιακών ποικιλιών συκιάς, η εταιρεία ενισχύει έμπρακτα τη δέσμευσή της για βιώσιμη διαχείριση των αποκατεστημένων μεταλλευτικών εκτάσεων και εφαρμογή καινοτόμων πρακτικών οικολογικής αποκατάστασης.

Παράλληλα, η πρωτοβουλία συμβάλλει στην ενδυνάμωση του ESG προφίλ της εταιρείας και ευθυγραμμίζεται με τις δεσμεύσεις της Imerys για τη βιοποικιλότητα στο πλαίσιο του act4nature, ενισχύοντας την αποκατάσταση οικοσυστημάτων, τη διατήρηση της τοπικής χλωρίδας και τη δημιουργία ανθεκτικών οικοσυστημάτων σε αποκατεστημένες περιοχές εξόρυξης.

Σημαντικά οφέλη προκύπτουν και σε επίπεδο σχέσεων με την τοπική κοινωνία, καθώς η συμμετοχή μαθητών, κατοίκων, επιστημονικών φορέων και εργαζομένων ενισχύει το κλίμα συνεργασίας και κοινωνικής αποδοχής της εταιρείας στη Μήλο, ενώ παράλληλα προάγει την ανάπτυξη «πράσινων» δεξιοτήτων και περιβαλλοντικής κουλτούρας στους εργαζομένους.

Ενδεικτικά, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας:
• απομακρύνθηκαν χωροκατακτητικά είδη από περιοχές αποκατάστασης,
• φυτεύτηκαν περισσότερα από 100 νέα φυτά και δενδρύλλια,
• διασώθηκαν και αναπαράχθηκαν τουλάχιστον 11 παραδοσιακές ποικιλίες συκιάς από τις Κυκλάδες και το Αιγαίο.